Marjinal Alan Bitkisi Hardal Projesi

03.07.2020

DB Tarımsal Enerji olarak ekilemeyen marjinal alanlarda alternatif olabilecek hardal bitkisini, ülke tarımına kazandırmayı hedefliyoruz. TÜBİTAK desteğiyle Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Ankara Üniversite Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü ve Şırnak Üniversitesi Merkez Araştırma Laboratuvarı iş birliğinde yürütülen projede, gıda ve enerji endüstrisine uygun hardal çeşitleri geliştirilecek.

 

 

Hardal, Anadolu’da yetişen ve farklı tipleri olan bir bitki olmasına karşın bugüne kadar üzerine çok fazla çalışma yapılmamıştır. Kışa dayanıklılığı ve her bölgede üretilebilir olması açısından Hardal, farklı bir yağlı tohum bitkisidir. %18 ile %30 arasında yağ oranına sahip hardal bitkisinin verimi de kışlık olarak ekildiğinde 150 kg ile 300 kg arasında değişmektedir. Hardal’ın Anadolu’da toprakla buluşturulması çalışmaları, Ankara-Haymana ve Tokat-Merkez olmak üzere iki lokasyonda yapılan deneme ekimleri ile başlatılmıştır. Deneme ekimlerinin sonuçları analiz edilerek, ümit var olduğu tespit edilerek morfolojik karakterizasyonu tamamlanmış Brassica türlerine ait hatlardan, baharat ve biyodizel endüstrisine uygun, Orta Anadolu Bölgesi marjinal ve nadas alanlarında kışlık veya yazlık olarak yetiştirilmeye uygun, yüksek adaptasyon kabiliyetine sahip, soğuk ve kurağa toleranslı verimli ve kaliteli kahverengi, kara ve ak hardal türlerine ait çeşit/çeşitler geliştirilerek ekonomiye kazandırılması sağlanacaktır. Yine bu amaçla genotiplerin moleküler yönden tanımlanması ile genotipler arasındaki benzerlik, akrabalık ilişkileri veya genetik farklılıkları ortaya konmuş olunacaktır. Bilindiği gibi yağ ve yağlı tohum ithalatı Türkiye’nin en fazla döviz ödediği kalemlerdendir. Baharat ve ilaç-kozmetik endüstrisinde kullanılmak üzere Brassica juncea (kahverengi hardal), B. nigra (kara hardal) ve B. alba (ak hardal) türlerine ait ihtiyaç duyulan hardal, ithalatla karşılanmaktadır.

 

 

Proje, doğal zenginliklerimizin sürekliliği ve gelecekteki araştırmalar için ulusal kaynaklarımızın ortaya çıkarılması ve korunması; günümüze kadar gelebilmiş ümitvar genotiplerden yararlanılması; baharat ve biyodizele hammadde arayışına bir çözüm üretilmesi açısından önemlidir. 2019 Ekim ayında kışlık olarak, 2020 Mart ayında da yazlık olarak iki lokasyonumuzda Brassica türlerine ait yapılan deneme ekimlerinde, bitki çıkışı ve bitki gelişimleri oldukça olumlu görülmektedir